31 χρόνια από τη δολοφονία του Ιπεκτσί (Κ. Μπετινάκης)
πίσωεκτύπωση
ημερομηνία : 03/02/2010
Η υπόθεση δεν έχει
κλείσει
για τους Τούρκους δημοσιογράφους
ΟAbdi Ipekci,
ο Ugur
Mumcuκαι ο Hrant Dink
ήταν σπουδαίοi δημοσιογράφοι. Είχαν και οι τρεις κοινή μοίρα, αφού έπεσαν θύματα
πολιτικών δολοφονιών.
Στις 24 Ιανουαρίου ήταν η επέτειος της δολοφονίας του
Μουμτσού. Πριν λίγες μέρες ήταν η Τρίτη επέτειος από τη δολοφονία του Ντίνκ.
Τραγική ειρωνία, στις 18 Ιανουαρίου,είχε αφεθεί ελεύθερος ο Mehmet Ali Agca, που είχε καταδικαστεί για τη δολοφονία του
Ιπεκτσί, διευθυντή σύνταξης της εφημερίδας «Μιλλιέτ», πριν 31 χρόνια, την 1η
Φεβρουαρίου 1979(*).
Τρία χρόνια από τη
δολοφονία του Ντινκ, κάτω από την επίβλεψη «των κρατικών αρχών», οι δικηγόροι
του έχουν προετοιμάσει αναφορά αιτούντες να αποκαλυφθούν τα ονόματα των οπλοφόρων
που έδρασαν στην δολοφονία του δημοσιογράφου. Βέβαια ουδείς πιστεύει στην
Τουρκία πως κάτι τέτοιο θα γίνει. Ο γιος του έχει απορίψει την ιδέα που θέλησαν
κάποιοι να περάσουν για συγκάλυψη ότι δήθεν ο Μουμτσού δολοφονήθηκε από
«ισλαμιστές τρομοκράτες». Αλλά εδώ, ο δολοφόνος του Ιπεκτσί, κυκλοφορεί πλέον
ελεύθερος.
Φίλοι και συνάδελφοι
του Ιπεκτσί τίμησαν την 31η επέτειο της δολοφονίας του στο
νεκροταφείο Zincirlikuyu της Κωνσταντινούπολης, όπου έχει ταφεί. Μάταιες οι
προσπάθειες ως τώρα να βγουν στην επιφάνεια τα αίτια που οδήγησαν στη δολοφονία
του δημοσιογράφου από ένα άτομο που φανερό είναι πως εκτελούσε συμβόλαια
θανάτου.
Η κόρη του Nukhet,
που δεν είχε μιλήσει όταν απελευθερώθηκε ο Ακτσά, έσπασε τη σιωπή της, λέγοντας
πως τα αίτια της δολοφονίας του Ιπεκτσί θα πρέπει να επανεξεταστούν μετά τις
αποκαλύψεις ότι το «βαθύ κράτος» βρισκόταν πίσω κι από άλλες παρόμοιες
επιθέσεις.
Αυτό που εννοούσε η
Νουκέτ Ιπεκτσί, είναι οι πρόσφατες αποκαλύψεις για τη δράση της μυστικής
οργάνωσης Ergenekon, που απώτερος στόχος της ήταν η ανατροπή της τουρκικής
κυβέρνησης. Η ως τώρα ανάκριση έχει δείξει πως η οργάνωση αυτή κρυβόταν πίσω
από πολλές τρομοκρατικές επιθέσεις και δολοφονίες.
«Γιατί δολοφονήθηκε
ο Ιπεκτσί; Ήταν ο Ακτσά ο πραγματικός δολοφόνος ή μήπως η σκανδάλη του όπλου κάποιων άλλων; Τι κρυβόταν πίσω από τη
δολοφονία αυτή; Αυτά είναι πράγματα που πρέπει να εξεταστούν πια», είπε ο
δημοσιογράφος Ναζλί Ιλτσάκ σε προχτεσινή τηλεοπτική εκπομπή.
Ο Hasan Fehmi Gunes,
που ήταν υπουργός Εσωτερικών την εποχή εκείνη, είχε πει πρόσφατα σε συνέντευξή
του στο CNN-Turk, πως «η δολοφονία του
Ιπεκτσί, εντάσσεται στη διαδικασία που οδήγησε στο πραξικόπημα της 12
Σεπτεμβρίου 1980.
Η Φεράι Τιντς, μέλος
του ΔΣ του Διεθνούς Ινστιτούτου Τύπου (ΙΡΙ) δήλωσε: «Εμείς ως Τούρκοι
δημοσιογράφοι θεωρούμε την δολοφονία του Ιπεκτσί μια υπόθεση που δεν έχει
κλείσει. Μια ενδελεχής έρευνα πρέπει να γίνει ώστε να βρεθούν οι απαντήσεις στα
ερωτήματα που αφέθηκαν να τα φάει το σκοτάδι. Για μας η υπόθεση Ιπεκτσί δεν
έχει διαλευκανθεί».
Τον Μάρτιο του
περασμένου χρόνου, Τούρκος δικαστής είχε αποφανθεί πως οι περιορισμοί από την
ισχύουσα νομοθεσία αποτελούν εμπόδιο στην διαλεύκανση της υπόθεσης.
Ο Ιπεκτσί είχε
εκλεγεί στο ΔΣ του ΙΡΙ το 1964. Το 1971 είχε γίνει αντιπρόεδρος. Πριν
δολοφονηθεί επεξεργαζόταν την προετοιμασία διεθνούς διάσκεψης για τις «πολιτικές
αιχμές».
Ο Ιπεκτσί ήταν donme, δηλαδή Θεσσαλονικιός εβραϊκής καταγωγής, και η οικογένειά του έχει μεγάλη συμβολή στον τεκτονισμό και στην τουρκική πολιτική.
Ο Ουγουν Μουμτζού, που δολοφονήθηκε κι αυτός, από τις ίδιες τρομοκρατικές ομάδες, σ’ ένα βιβλίο που είχε γράψει και ανέλυε τα γεγονότα, υποστηρίζει ότι ο Ιπεκτσί δολοφονήθηκε επειδή είχε αρχίσει μια σταυροφορία μέσω της Miliyet κατά των λαθρεμπόρων όπλων, "εμπόριο" που, μαζί με το εμπόριο των ναρκωτικών, ανθεί στην Τουρκία και χρηματοδοτεί πολλές "δράσεις" πολιτικών στο εσωτερικό και στο εξωτερικό. Παράλληλα υποστηρίζει πως ο Ιπεκτσί δολοφονήθηκε, επειδή ήταν τέκτων και εβραϊκής καταγωγής. Κάτι που δεν αρέσει στους "γνήσιους" Τούρκους που, ως ρατσιστές και φασίστες, θέλουν καθαρότητα θεωρώντας τον κάθε Εβραίο εχθρό σ’ αυτούς και το Ισλάμ.
Ο Ιπεκτσί τα τελευταία χρόνια της ζωής του, ήταν δραστήριος
στην προσπάθεια να δημιουργηθεί μία γέφυρα ανάμεσα στους Τούρκους και Έλληνες
δημοσιογράφους, καθώς και στην προσπάθειαδημιουργίας «εθνικής ενότητας» με ένα αντιτρομοκρατικό διάλογο.
Για την αφοσίωσή του
στις δημοκρατικές ιδέες και ελευθερίες, στον Ιπεκτσί είχε απονεμηθεί μεταθανάτια
(το 2000) το «Βραβείο της Παγκόσμιας Ελευθερίας του Τύπου για τους Ήρωες» από
το ΙΡΙ.
Mετά τη δολοφονία του Τούρκου δημοσιογράφου, καθιερώθηκε το «βραβείο Ειρήνης και Φιλίας Αμπντί Ιπεκτσί» που απονέμεται κάθε δύο χρόνια εκ περιτροπής στην Αθήνα και την Κωνσταντινούπολη. Ανάμεσα στους βραβευθέντες με αυτό, ήταν και η συγγραφέας Διδώ Σωτηρίου. Το βραβείο Ιπεκτσί από το 1986 τελεί υπό την αιγίδα των Ηνωμένων Εθνών.
Κατηγορούμενη η Τουρκία στο Συμβούλιο της Ευρώπης
Την ώρα που οι τούρκοι δημοσιογράφοι αναζητούν ακόμα την
δικαίωση των συναδέλφων αγωνιστών, που έχασαν τη ζωή τους μαχόμενοι για ελευθερίες του Τύπου,
έχει προωθηθεί στην Κοινοβουλευτική Συνέλευση του Συμβουλίου της Ευρώπης (PACE),
στο Στρασβούργο, αναφορά που προειδοποιεί για τις παραβιάσεις του άρθρου 10 της
Ευρωπαϊκής Σύμβασης για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα από την Τουρκία.
Η αναφορά δίνει
δικαίωμα στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων να επιβάλει αντίποινα
στην Τουρκία για παραβιάσεις του περίφημου άρθρου 301 το οποί ο περιορίζει την
Ελευθερία του Τύπου και την Ελευθερία της Έκφρασης των εργαζόμενων στα τουρκικά
Μέσα.
Ο Βρετανός βουλευτής
Andrew McIntosh, που υπέβαλε τη συνοπτική αναφορά για τις παραβιάσεις στις
ελευθερίες του Τύπου, δήλωσε στην ΖΑΜΑΝ: «Είναι ξεκάθαρο. Το άρθρο 301 του
τουρκικού Ποινικού Κώδικα, παραβιάζει κατάφορα το άρθρο 10 της Ευρωπαϊκής
Σύμβασης. Το ζήτημα πρέπει να παραπεμφθεί στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο».
Τούρκοι βουλευτές,
υποστήριξαν πως «επειδή δεν υπάρχει απόφαση από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο, είναι
λάθος να θεωρείται πως το άρθρο 301 του τουρκικού Π.Κ. παραβιάζει το άρθρο 10
της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων».
Ο McIntosh είπε πως
εκείνο που τον ενοχλεί ακόμη περισσότερο είναι η αυτολογοκρισία στην οποία
επιβάλλονται οι Τούρκοι συντάκτες και ρεπόρτερς από τον φόβο μήπως και
παραπεμφθούν με το άρθρο 301.
Κατά τη συζήτηση ο
Βρετανός βουλευτής Denis MacShane, είπε πως πόσο άσχημη είναι η κατάσταση στην
Τουρκία, χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα του νομπελίστα συγγραφέα Ορχάν
Παμούκ, που έχει χαρακτηριστεί ως μόνιμος παραβάτης του άρθρου 301. «Πότε
επιτέλους, θα μπορεί να κυκλοφορεί ελεύθερα στην πατρίδα του, να πηγαίνει στα
καφέ και τα ρεστωράν, και να μην υποχρεώνεται λόγω των απειλών που έχουν
εκτοξευθεί για τη ζωή του, να ζει το περισσότερο διάστημα στο εξωτερικό;» είπε
χαρακτηριστικά ο Denis MacShane.
----
(*) Μετά τη δολοφονία
του Ιπεκτσί, ο Ακτσά είχε οδηγηθεί στις φυλακές Μάλτεπε, απ΄όπου δραπέτευσε στη
Βουλγαρία, και από 'κει πήγε στην Ιταλία. Είναι το ίδιο κουμάσι, που είχε ανακατευτεί
στην απόπειρα δολοφονίας του πάπα Ιωάννη Παύλου Β’.